asbest in gebouwen

Asbest is de verzamelnaam voor meerdere silicaatmineralen die door hun chemische samenstelling en hun fysische kenmerken een ernstig gevaar voor de gezondheid kunnen vormen. Het inademen van asbestvezels kan asbestose en verschillende vormen van kanker veroorzaken. De termijn tussen blootstelling en ziekte kan soms tientallen jaren duren. Er moet dan ook zorgvuldig mee worden omgesprongen.

Asbest werd in veel gebouwen verwerkt omwille van de brandwerende, de isolerende en condensatiewerende eigenschappen. Het is te vinden in onder andere dak- en gevelbekleding, tegels, vloerbekleding, branddeuren, rond leidingen, in machines en verwarmingsketels.

Soorten asbest

  • bij hechtgebonden asbest zitten de vezels stevig vast in het dragermateriaal. Een typisch voorbeeld zijn leien uit asbestcement. Zolang ze niet beschadigd zijn, zijn ze ongevaarlijk.
  • bij niet-hechtgebonden asbest kunnen de vezels veel makkelijker vrijkomen. Toepassingen met los asbest, zoals isolatiemateriaal rond verwarmingsbuizen, zijn daarom veel gevaarlijker.

In oudere gebouwen komen vandaag nog heel wat hechtgebonden asbesthoudende materialen voor. Zolang u juist omspringt met materialen met vast asbest – niet breken, schuren, slijpen of boren – komen er weinig of geen asbestvezels vrij. Hechtgebonden asbesthoudende toepassingen in goede staat zijn daarom het minst schadelijk voor de gezondheid. Door veroudering, verwering of beschadiging kan het dragermateriaal evenwel in slechte staat verkeren, waardoor de asbestvezels toch makkelijker kunnen vrijkomen.

Toepassingen met niet-hechtgebonden asbest bevatten weinig of zwak bindmiddel. Bovendien zijn de concentraties van de asbestvezels in deze toepassingen vaak erg hoog. Deze asbestvezels kunnen zeer makkelijk vrijkomen.

Asbest herkennen

Om te controleren of een gebouw of materiaal asbest bevat, schakelt u best een erkend asbestlabo of een expert in. Komt het materiaal uit een gebouw met een asbestinventaris? Dan vindt u daarin de nodige informatie.

Er bestaan evenwel een aantal trucjes om asbest zelf te herkennen:

  • een dak of gevelbekleding uit kunstleien of golfplaten geplaatst voor 1990 bevat altijd asbest
  • de meeste plaatmaterialen in asbestcement hebben een gewafelde structuur in de vorm van een honingraat en bestaan meestal uit meerdere lagen
  • toepassingen in asbestcement vertonen vaak asbestbloemen: witte vlekken verspreid over het oppervlak
  • op plaatsen waar het materiaal gebroken of verweerd is, zijn asbestvezelbundels vaak met het blote oog zichtbaar